Konu Anlatımı Yazıları
LGS
Matematik
Temel Matematik
Veri
Veri İşleme
YKS

Verilerin Grafikle Gösterilmesi Konu Anlatımı ve Soru Çözümü

Verilerin Grafikle Gösterilmesi konu anlatımı ve soru çözümü Kunduz eğitmenimiz tarafından hazırlandı! Veri hakkında bilmen gerekenler burada!

4 dakikalık okuma
Sonnur tarafından yazıldı, 11.02.2021
Verilerin Grafikle Gösterilmesi Konu Anlatımı ve Soru Çözümü

Hesap Oluştur

Ücretsiz kaydol, sınırsız video içerikler ve soru çözümleri ile sınava hazırlan!

ÜCRETSİZ KAYDOL

 

Verilerin Grafikle Gösterilmesi konusu, hem TYT Matematik hem de AYT Matematik için önemli bir konu. Görsel yorumlama açısından, her grafiğin belli kuralları olsa da farklı soru tipleri olabiliyor. İstatistik konusu için önceki yazımızda giriş yapmıştık. Şimdi biraz daha derinlemesine inceliyoruz, sıra verilerin grafikle gösterilmesi konusunda!

Verilerin Grafikle Gösterilmesi Konu Anlatımı

Diyelim ki 100 adet öğrenci, “En sevdiğin ders nedir?” sorusuna cevap veriyor. Bu öğrencilerin 39’u Matematik, 27’si Türkçe, 19’u Biyoloji ve 15 tanesi de Beden Eğitimi cevabını veriyor. Sence az önce okuduğun cümle mi daha akılda kalıcı ve anlaşılır yoksa aşağıda gördüğün grafik mi:

daire grafiği

Elimizde pek çok sayısal bilgi varken, grafikler yardımıyla görselleştirmek çok işimize yarar. Verinin zaman içinde nasıl bir değişim gösterdiğini, nasıl bir dağılıma sahip olduğunu, verilerin kendi arasında nasıl bir ilişkisi olduğu grafiklere bakarak rahatça yorumlarız. Bu yazımızda sırasıyla Veri Türleri, Çizgi Grafiği, Sütun Grafiği ve Daire Grafiği alt başlıklarından bahsedeceğiz. Hazırsan başlayalım!

Veri Türleri

Veri türleri, kesikli veri ve sürekli veri olmak üzere ikiye ayrılır. Aslında isimleri zaten bize en büyük ipucunu veriyor:

  1. Kesikli Veri: Eğer bir durumu illa ki tam sayılarla ifade etmek zorundaysan, bu kesikli veridir. Örneğin “En sevdiğin ders nedir” sorusuna Matematik diyen öğrenci sayısı 39.25 olamaz. İnsan sayısı, eşya sayısı gibi değerleri ölçtüğümüz verilerde her sayı değeri kullanılmaz.
  2. Sürekli Veri: Bu veri türünde değeri ifade etmenin hiçbir sınırı yoktur. Diyelim ki aylık harcamalarımızla ilgili bir veri var. Kırtasiye alışverişine aylık 54.36 lira harcamış olabilirsin. Her sayı değerini alabilir. Bu, sürekliliktir.

Veri Grafiği Türleri

  1. Çizgi Grafiği
  2. Sütun Grafiği
  3. Daire Grafiği

Çizgi Grafiği

Çizgi grafiği, x-y koordinat sistemindeki ilgili noktaların birleştirilip çizgi haline getirilmesiyle oluşturulur. Genellikle zamana bağlı verilerde çizgi grafiği kullanılır çünkü bir verinin zamana göre nasıl değiştiğini incelemek isteriz. Diyelim ki elimizde aşağıdaki veri var:

2012450 TL
2013680 TL
2014510 TL
2015720 TL
2016815 TL

X ekseni yıllar, y ekseni de lira olacak şekilde ilgili noktaları işaretleyip birleştirelim:

verilerin grafikle gösterilmesi

Bu grafikten, bakiyenin yıllar boyunca nasıl bir değişim geçirdiğini rahatlıkla yorumlayabiliriz. Örneğin 2013 yılında bankadaki para miktarı artmış. 2014 yılında bir düşüş yaşansa da, 2012’deki miktardan daha yüksek bir miktarda kalmış. 2014’ten sonra 2 yılda da artmaya devam etmiş.

Çizgi grafikleri 0’dan başlamak zorunda değildir. Örneğimizde görüldüğü gibi, herhangi bir sayısal değeri alarak başlayabilir. X-ekseninde aralıklar eşit olmalıdır. Örneğimizde aralıkları yıllara göre böldük. Aynı şekilde, y-ekseninde de sayı aralıkları eşit ayarlanmalıdır ki artış-azalış miktarını doğru tespit edelim.

Sütun Grafiği

Sütun grafiği, zamana bağlı verilerde kullanılabileceği gibi, zamandan bağımsız veri gruplarını kendi aralarında karşılaştırmakta da kullanılabilir. Örneğin, Ayşe bu örneğimizde kitaplığındaki kitapları türlerine göre ayırmış olsun:

Roman14
Çocuk Kitabı8
Şiir Kitabı3
Ansiklopedi6

Şimdi her kitap türünün y-eksenindeki karşılığını gösteren bağımsız sütunları çizelim. Bu veriyi noktaları birleştirip çizgi grafiği haline getirmek anlamlı olmaz çünkü birbirini takip eden bir sırada değiller. Hepsi birbirinden bağımsız.

sütun

Sütun grafiği sayesinde, verilerin azlık-çokluğunu kendi aralarında karşılaştırabiliriz. Ayşe en çok Roman türünde, en az Şiir türünde kitaba sahip. Çocuk kitabı ve Ansiklopedi sayıca birbirine yakın ancak Çocuk Kitabı daha fazla.

Daire Grafiği

Yazımızın başındaki örneği hatırlayalım. Daire grafiğinde amaç, her grubun çokluğuna göre ona pastadan bir pay vermektir. Burada örneğimiz Ayşe’nin Salı günü hangi dersten kaç soru çözdüğü olsun:

Matematik90 Soru
Türkçe50 Soru
Biyoloji30 Soru
Coğrafya20 Soru
Felsefe20 Soru

Bir daire, 360 derecelik Merkez açıdan oluşur. Ayşe toplam 210 soru çözdüğüne göre, toplamda 210 soru 360 dereceyi temsil edecek şekilde oranlama yapalım ve her çokluğun kaç derecelik bir açıyı tarayacağını bulalım, bu basit bir orantı sorusudur!:

daire grafiği

Sütun grafiğinde olduğu gibi, daire grafiğinde de çoklukları kendi arasında karşılaştırabiliriz. En büyük pay Matematik dersine aittir, onu Türkçe takip etmektedir. Felsefe ve Coğrafya derslerinde çözülen soru sayısı birbirine çok yakındır.

Verilerin Grafikle Gösterilmesi Konu Anlatımını Tamamladık!

Bilgileri, tanımları ve önemli ipuçlarını öğrendikten sonra, soruların içinde nasıl yer aldığını görmen gerekli. Konu anlatımı yazılarımıza göz attıktan sonra, kendi kaynaklarına ek olarak MEB Kaynaklarını da incelemen faydalı olabilir.

☀️☀️☀️

Her ders için değişmeyen kilit nokta bol bol soru çözümü ile pratik yapmak. Çözemediğin sorulara yanıt bulmak istiyorsan sınava hazırlık sürecinde Kunduz hep yanında! Profesyonel eğitmenler tarafından hazırlanan Soru Çözümü, binlerce soru ve çözümden oluşan Soru Bankası hizmetlerimizden faydalanabilirsin.
Uygulamada senin için hazırlanmış , tüm konuları öğrenebileceğin premium içerik ders videolarını incelemeyi unutma!

Sınava hazırlanmanın en kolay yolu

Sınırsız video içerikler ve soru çözümleri ile sınava hazırlan

ÜCRETSİZ KAYDOL