Deyimler ve Atasözleri Soruları

2. Aşağıdaki ifadelerden hangisi atasözü niteliği taşıma-
maktadır?
1001
A) Şeytan azapta gerek ✓
B) Âşığa Bağdat sorulmaz ✓
C) Cins kedi ölüsünü göstermez
D) Bağ babadan, zeytin dededen
E) Fukaranın düşkünü, beyaz giyer kış günü
hry yayınları
Lise Türkçe
Deyimler ve Atasözleri Soru Çözümü
2. Aşağıdaki ifadelerden hangisi atasözü niteliği taşıma- maktadır? 1001 A) Şeytan azapta gerek ✓ B) Âşığa Bağdat sorulmaz ✓ C) Cins kedi ölüsünü göstermez D) Bağ babadan, zeytin dededen E) Fukaranın düşkünü, beyaz giyer kış günü hry yayınları
2. Aşağıdaki cümlelerden hangisi, ayraç içinde
verilen sözün anlamını içermez?
A) Çocuk yola fırlayınca yüreğim ağzıma geldi, ne
yapacağımı bilemedim. (çok korkmak)
B) Bu adamcağız yaşlanınca elden ayaktan düştü,
çalışamaz duruma geldi. (iş yapamamak)
C) S
Lise Türkçe
Deyimler ve Atasözleri Soru Çözümü
2. Aşağıdaki cümlelerden hangisi, ayraç içinde verilen sözün anlamını içermez? A) Çocuk yola fırlayınca yüreğim ağzıma geldi, ne yapacağımı bilemedim. (çok korkmak) B) Bu adamcağız yaşlanınca elden ayaktan düştü, çalışamaz duruma geldi. (iş yapamamak) C) Sürekli huzursuz olmuştum, sanki olayın böy- le sonuçlanacağı içime doğmuştu. (tahmin et- mek) D) Öğretmenine içini dökmüş, ondan sorunlarının çözümü için yardım istemiş. (derdini paylaş- mak) E) Kafam yerinde değil, söylediklerinden hiçbir şey anlamadım.(algılayamamak) anim ka
1. Beni bir çay yatağını izler gibi izleyiniz. Bu konuda
1
size güveniyorum, beyler; en başta dediğim gibi
||
|||
işin sırrını kaptınız mı öykü yazmak işten bile
IV
V
değildir.
Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerle ilgili
aşağıda verilenlerden hangisi yanl
Lise Türkçe
Deyimler ve Atasözleri Soru Çözümü
1. Beni bir çay yatağını izler gibi izleyiniz. Bu konuda 1 size güveniyorum, beyler; en başta dediğim gibi || ||| işin sırrını kaptınız mı öykü yazmak işten bile IV V değildir. Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerle ilgili aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır? A) 1. sözcük aynı türde sesteşi bulunan bir söz- cüktür. B) II. sözcük, anlam değişikliği göstermeksizin hem isim hem fiil olarak kullanılabilir. C) III. sözcük, seslenme bildirmektedir. D) IV. sözcük 1. cümleyi 2. cümlenin koşulu yap- mıştır. E) V. sözcük, yapılan işin önemini belirten bir deyimdir.
Başkalarını kızdıracak, üzecek, gereksiz, mü-
nasebetsiz söz söyleme anlamında bir deyim-
dir.
Giyim kuşamına özen göstermiş, şık ve süs-
lü kıyafetleriyle dikkat çeken insanlar hakkın-
da kullanılan deyimdir.
"Beklediğin olmadı; umduğunu bulamadin" an-
la
Lise Türkçe
Deyimler ve Atasözleri Soru Çözümü
Başkalarını kızdıracak, üzecek, gereksiz, mü- nasebetsiz söz söyleme anlamında bir deyim- dir. Giyim kuşamına özen göstermiş, şık ve süs- lü kıyafetleriyle dikkat çeken insanlar hakkın- da kullanılan deyimdir. "Beklediğin olmadı; umduğunu bulamadin" an- lamında kullanılan bir deyimdir. Bir işin üstesinden gelene kadar çok zorluk çekmek, güçlükle başarmak anlamına gelen bir deyimdir Sabri tükenip o zamana kadar söylemediğini söyleyivermek anlamında bir deyimdir. Yukarıda bazı deyimlerin açıklamaları verilmiştir! Avucunu yalamak H. Çam devirmek H. Ayıkla pirincin taşını IV. İki dirhem bir çekirdek VAğzından baklayı çıkarmak Numaralanmış deyimlerden hangisinin açıkla- ması yukarıda verilmemiştir? A) I B) II C) III IV E)V
6. Aşağıdakilerden hangisinde deyimin açıklaması doğru
verilmemiştir?
A) Keçiboynuzu çiğnemek: Bir konuyu özümseyerek öğren-
mek, benliğinin bir parçası yapmak.
B) Ne sakala minnet ne bıyığa: Kimseye muhtaç olmayıp
kendi işini kendi görmek.
C) Salık vermek
Lise Türkçe
Deyimler ve Atasözleri Soru Çözümü
6. Aşağıdakilerden hangisinde deyimin açıklaması doğru verilmemiştir? A) Keçiboynuzu çiğnemek: Bir konuyu özümseyerek öğren- mek, benliğinin bir parçası yapmak. B) Ne sakala minnet ne bıyığa: Kimseye muhtaç olmayıp kendi işini kendi görmek. C) Salık vermek: Önermek, tavsiye etmek, uygun görmek. Dem vurmak: Bir konudan söz açmak, bir şeyi dile getirmek. E) Gem vurmak: Bir isteğin önüne geçmek, bir kişinin bir şeyi yapmasına engel olmak.
12. İki ya da daha çok kelimeden oluşan deyimler, birer
anlam kalıplaşması sürecinden geçmiştir. Bu nedenle
bu kalıp sözler; taşıdıkları asıl anlamın dışında, yeni
anlama bürünmüşlerdir. Söz gelişi beti bepzí atmak,
"çok korkmak"; ağzını bıçak açmamak, “üz
Lise Türkçe
Deyimler ve Atasözleri Soru Çözümü
12. İki ya da daha çok kelimeden oluşan deyimler, birer anlam kalıplaşması sürecinden geçmiştir. Bu nedenle bu kalıp sözler; taşıdıkları asıl anlamın dışında, yeni anlama bürünmüşlerdir. Söz gelişi beti bepzí atmak, "çok korkmak"; ağzını bıçak açmamak, “üzüntüden ya da yorgunluktan hiç kimseyle konuşamamak"; akla karayı seçmek, "bir işi başarıncaya değin çok sıkıntı III çekmek, güçlüklerle karşılaşmak"; başına çorap örmek, IV "birine, haberi olmadan kötü duruma düşürücü davranışta bulunmak"; kulak misafiri olmak, "hiçbir V sözü kaçırmadan çok dikkatli dinlemek" ifadelerinin deyimleşmiş biçimidir. Bu parçada numaralanmış deyimlerden hangisi yanlış açıklanmıştır? A) I B) II C) III D) IV E) V
A
7. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde, altı çizili deyimin an-
lami parantez () içinde verilen açıklamayla uyuşmamak-
tadır?
A) Taburuna yeni katılan bu erler, iyi eğitim almış çakı gibi
askerlerdi. (canlı, atik) +
B) Yıllar önce bu işten elini eteğini çekm
Lise Türkçe
Deyimler ve Atasözleri Soru Çözümü
A 7. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde, altı çizili deyimin an- lami parantez () içinde verilen açıklamayla uyuşmamak- tadır? A) Taburuna yeni katılan bu erler, iyi eğitim almış çakı gibi askerlerdi. (canlı, atik) + B) Yıllar önce bu işten elini eteğini çekmekle iyi yapmıştı. (ortaklığını sonlandırmak) + C) Kendini hiçbir zaman tutamazdı, ona bir şey sorulunca eteğindeki taşları dökerdi. (bütün bildiklerini açıklamak) D) Usta olarak anılan sanatçının, bu olaydan sonra edebi- yat dünyasında adı bile okunmadı. (birine veya bir şeye hiç önem verilmemek) E) Kulağına çarpan dedikodulara göre arkadaşı iş yerin- den ayrılmayı düşünüyordu. (duyulmak)
Soz Obeğinde Anlam
7. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "kendine söz
düşmediği hâlde bir konuya katılmak, o konuda söz
söylemek" anlamında bir deyim kullanılmıştır?
A) Gülay'a gözünün üstünde kaşın var demedim,
ağzıma geleni söyledim.
Cavidan, hariçten gazel
Lise Türkçe
Deyimler ve Atasözleri Soru Çözümü
Soz Obeğinde Anlam 7. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "kendine söz düşmediği hâlde bir konuya katılmak, o konuda söz söylemek" anlamında bir deyim kullanılmıştır? A) Gülay'a gözünün üstünde kaşın var demedim, ağzıma geleni söyledim. Cavidan, hariçten gazel okuyunca herkes gerildi. C) Umut Can'a göz kırpıp "Çevir kazı yanmasın!" dedim. D) Delikanlı, içini dökmek istiyordu ama babası buna izin vermiyordu. E) Dişe dokunur bir şey söyle de beni yanılt. 10
İlkel insandan günümüze toplumsal yaşamın bazı kurallar
aracılığıyla düzenlendiği bilinmektedir. İnsanlar arasındaki
gündelik ya da iş yaşamına ait ilişkiler sözlü hukuk kural-
larıyla yeniden şekillenir. Utanma, hatırını bilme, söylediği
lafın ardında dur
Lise Türkçe
Deyimler ve Atasözleri Soru Çözümü
İlkel insandan günümüze toplumsal yaşamın bazı kurallar aracılığıyla düzenlendiği bilinmektedir. İnsanlar arasındaki gündelik ya da iş yaşamına ait ilişkiler sözlü hukuk kural- larıyla yeniden şekillenir. Utanma, hatırını bilme, söylediği lafın ardında durma mantığı toplumsal ilişkiler bağlamında kişinin bir başkasına karşı davranışlarını düzenlemesini sağlar. Bir kişinin gücenebileceğini düşündüren söz ya da davranışlar bu kurallar çerçevesinde düzenlenir. Bu felsefeyi yansıtan pek çok atasözü örneğini sıralamak mümkündür: ———- S Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdaki atasözlerin- den hangisi getirilemez? A) Misafire "kalk git." demezler, atının yemini keserler. B Gel otur demek var, geç otur demek var. C) Biri yer biri bakar, kıyamet ondan kopar. DÇağrıldığın yere git ar eyleme, çağrılmadığın yere gidip dar eyleme. E) Malin iyisi gözünden, insanın iyisi sözünden belli olur. R M
4. Aşağıdaki atasözlerinden hangisi birlikte verilen tutum
ya da davranışla anlamca uyuşmaz?
(A) Dağ başına kış gelir, insanın başına iş gelir.
(Sıkıntı çekmek)
8) Ağır ol, batman gel.
(Ağırbaşlılık)
Abdala "kar yağıyor" demişler, "titremeye hazırım (durmu
Lise Türkçe
Deyimler ve Atasözleri Soru Çözümü
4. Aşağıdaki atasözlerinden hangisi birlikte verilen tutum ya da davranışla anlamca uyuşmaz? (A) Dağ başına kış gelir, insanın başına iş gelir. (Sıkıntı çekmek) 8) Ağır ol, batman gel. (Ağırbaşlılık) Abdala "kar yağıyor" demişler, "titremeye hazırım (durmu- şum)" demiş. (Tembellik) D) Arsızın yüzüne tükürmüşler "yağmur yağıyor" demiş. (Pişkinlik) Bal bal demekle ağız tatlanmaz. (Dilek ve tasarıların sözde kalması)
Aşağıdakilerden hangisinde mecazlı bir söyleyiş
yoktur?
C 20
A) Rüzgar eken, fırtına biçer.
B) Yuvarlanan taş, yosun tutmaz.
c) Dost ile ye, iç; alışveriş etme.
D) işleyen demir, pas tutmaz.
E) Su testisi, su yolunda kırılır.
Lise Türkçe
Deyimler ve Atasözleri Soru Çözümü
Aşağıdakilerden hangisinde mecazlı bir söyleyiş yoktur? C 20 A) Rüzgar eken, fırtına biçer. B) Yuvarlanan taş, yosun tutmaz. c) Dost ile ye, iç; alışveriş etme. D) işleyen demir, pas tutmaz. E) Su testisi, su yolunda kırılır.
e Söz Öbeğinde Anlam
er
5. Aşağıdakilerin hangisinde deyim açıklayıcısıyla birlikte veril-
memiştir?
Ünite 1
A Yaptığın her şeye burun kıvırıp hiçbir şeyi beğenmiyordu.
B Kardeşlerini hiç umursamıyor, oralı bile olmuyordu.
Br
E) Göz göre göre, herkesin göz
Lise Türkçe
Deyimler ve Atasözleri Soru Çözümü
e Söz Öbeğinde Anlam er 5. Aşağıdakilerin hangisinde deyim açıklayıcısıyla birlikte veril- memiştir? Ünite 1 A Yaptığın her şeye burun kıvırıp hiçbir şeyi beğenmiyordu. B Kardeşlerini hiç umursamıyor, oralı bile olmuyordu. Br E) Göz göre göre, herkesin gözü önünde borcunu inkâr ediyor. Ağzı süt kokan o adam, aceminin biriydi. Bir yağlı kapı bulmuş, rahatı oldukça iyi.