Hayalindeki netler. İhtiyacın olan her şey. Tek platform.

Soru çözüm, yayın seti, birebir rehberlik, canlı dersler ve daha fazlası Kunduz’da. Şimdi al, netlerini artırmaya başla.

Şiir ve Şiirle İlgili Temel Kavramlar Soruları

36. Yeryüzünde yalnız benim serseri
Herkesin dünyada varsa bir yeri
Bu dizelerdeki uyak türü aşağıdaki dizelerin hangi-
sinde kullanılmıştır?
meeking
A) Sanma bir gün geçer bu karanlıklar
Hıçkırır anneler babalar
C)
B) Bakışları şimşek gibi çakardı
Yarını görürdü düne bakardı
Derdimin yangını sardı gölgeni
Deniz ölesiye severken seni
Elbet bir ömre tek sözdür kaderin
Mutlu kıyıları kapıp cennetlerin
Bedirlendin doğduğun yüce felekten
Cemalin seçilmez ruhun melekten
D)
E)
Lise Türkçe
Şiir ve Şiirle İlgili Temel Kavramlar
36. Yeryüzünde yalnız benim serseri Herkesin dünyada varsa bir yeri Bu dizelerdeki uyak türü aşağıdaki dizelerin hangi- sinde kullanılmıştır? meeking A) Sanma bir gün geçer bu karanlıklar Hıçkırır anneler babalar C) B) Bakışları şimşek gibi çakardı Yarını görürdü düne bakardı Derdimin yangını sardı gölgeni Deniz ölesiye severken seni Elbet bir ömre tek sözdür kaderin Mutlu kıyıları kapıp cennetlerin Bedirlendin doğduğun yüce felekten Cemalin seçilmez ruhun melekten D) E)
25. Aşağıdaki dizelerin hangisinde tam kafiye kullanıl-
mamıştır?
A) Yalan sözlerine inandık
Riyakâr yüzüne aldandık
B) Ilimsiz insanın şöhreti zahir
Cahilden iyilik beklenmez ahir
C) Lavanta çiçeği kokan kederler
Ona en ölümsüz güzelliği ver
D) Yeşil pencereden bir gül at bize
Yeni ufuklar aç hayalimize
Aldanma cahilin kuru lafına
Hükmetse dünyanın her tarafına
E)
Lise Türkçe
Şiir ve Şiirle İlgili Temel Kavramlar
25. Aşağıdaki dizelerin hangisinde tam kafiye kullanıl- mamıştır? A) Yalan sözlerine inandık Riyakâr yüzüne aldandık B) Ilimsiz insanın şöhreti zahir Cahilden iyilik beklenmez ahir C) Lavanta çiçeği kokan kederler Ona en ölümsüz güzelliği ver D) Yeşil pencereden bir gül at bize Yeni ufuklar aç hayalimize Aldanma cahilin kuru lafına Hükmetse dünyanın her tarafına E)
24. Arılar bal için petekler
Alır öz çiçekten verip emekler
Mecnun Leyla için pınarı bekler
Ben de bir yâr için olmuşum deli
Yukarıdaki dörtlükle ilgili olarak aşağıdakilerden
hangisi söylenemez?
A) Kafiye örgüsü "koşma tipi kafiye" şeklindedir.
B) Redif kullanılmıştır.
C) Konusuna göre lirik unsurlara sahiptir.
D) Şiirin son dörtlüğüdür.
E) 11'li hece ölçüsü ile yazılmıştır.
Lise Türkçe
Şiir ve Şiirle İlgili Temel Kavramlar
24. Arılar bal için petekler Alır öz çiçekten verip emekler Mecnun Leyla için pınarı bekler Ben de bir yâr için olmuşum deli Yukarıdaki dörtlükle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez? A) Kafiye örgüsü "koşma tipi kafiye" şeklindedir. B) Redif kullanılmıştır. C) Konusuna göre lirik unsurlara sahiptir. D) Şiirin son dörtlüğüdür. E) 11'li hece ölçüsü ile yazılmıştır.
23. Dize sonlarında yinelenen aynı anlamda ve görevde
kullanılan sözcük ve eklere-, şiirde iç ahengi pekiştir-
mek için aynı harflerin sıkça kullanılmasına denir.
Yukarıda boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdaki-
lerden hangileri getirilmelidir?
A) kafiye - redif
B) redif- aliterasyon
C) kafiye-cinas
D) redif-ölçü
E) aliterasyon - kapalı hece
Lise Türkçe
Şiir ve Şiirle İlgili Temel Kavramlar
23. Dize sonlarında yinelenen aynı anlamda ve görevde kullanılan sözcük ve eklere-, şiirde iç ahengi pekiştir- mek için aynı harflerin sıkça kullanılmasına denir. Yukarıda boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdaki- lerden hangileri getirilmelidir? A) kafiye - redif B) redif- aliterasyon C) kafiye-cinas D) redif-ölçü E) aliterasyon - kapalı hece
KEŞFETTİREN
TEST 4
Bilgiye Giden Test
1.
1. Eyvah!.. Ne yer, ne yâr kaldı
Gönlüm dolu âh ü zâr kaldı
Şimdi buradaydı gitti elden
Gitti ebede gelip ezelden
Ben gittim o hâksâr kaldı
Bir kûşede târumâr kaldı
Bâkî o, enîs-i dilden eyvâh
Beyrut'ta bir mezâr kaldı
II. Kan ile kılıçtır görünen bayrağımızda
Can korkusu geçmez ovamızda, dağımızda
Her gûşede bir şîr yatar toprağımızda
Gavgâda şehâdetle bütün kâm alırız biz
Osmanlılarız, cân veririz, nâm alırız biz
Yukarıdaki dizeler için aşağıdakilerden hangi-
si söylenemez?
A) I. şiir "Sanat sanat içindir", II. şiir "Sanat top-
lum içindir" anlayışıyla yazılmıştır.
B Siirlerin içeriği dikkate alındığında 1. şiirin
Tanzimat'ın ikinci dönemine, II. şiirin
Tanzimat'ın birinci dönemine ait olduğu anla-
şılabilir.
C) I. şiirin uyak örgüsü "aabbaaca" şeklinde iken
T. şiirin uyak örgüsü "aaabb" şeklindedir.
D) I. şiirde tema ölüm iken II. şiirde tema vatan
ve bayrak sevgisidir.
E) şiirde aruz ölçüsü kullanılmışken II. şiirde
hece ölçüsü kullanılmıştır.
V
TA
Lise Türkçe
Şiir ve Şiirle İlgili Temel Kavramlar
KEŞFETTİREN TEST 4 Bilgiye Giden Test 1. 1. Eyvah!.. Ne yer, ne yâr kaldı Gönlüm dolu âh ü zâr kaldı Şimdi buradaydı gitti elden Gitti ebede gelip ezelden Ben gittim o hâksâr kaldı Bir kûşede târumâr kaldı Bâkî o, enîs-i dilden eyvâh Beyrut'ta bir mezâr kaldı II. Kan ile kılıçtır görünen bayrağımızda Can korkusu geçmez ovamızda, dağımızda Her gûşede bir şîr yatar toprağımızda Gavgâda şehâdetle bütün kâm alırız biz Osmanlılarız, cân veririz, nâm alırız biz Yukarıdaki dizeler için aşağıdakilerden hangi- si söylenemez? A) I. şiir "Sanat sanat içindir", II. şiir "Sanat top- lum içindir" anlayışıyla yazılmıştır. B Siirlerin içeriği dikkate alındığında 1. şiirin Tanzimat'ın ikinci dönemine, II. şiirin Tanzimat'ın birinci dönemine ait olduğu anla- şılabilir. C) I. şiirin uyak örgüsü "aabbaaca" şeklinde iken T. şiirin uyak örgüsü "aaabb" şeklindedir. D) I. şiirde tema ölüm iken II. şiirde tema vatan ve bayrak sevgisidir. E) şiirde aruz ölçüsü kullanılmışken II. şiirde hece ölçüsü kullanılmıştır. V TA
7
V
11.
Dörtlük
Etil suvi aka turur
Kaya tübi kaka turur
Balık telim baka turur
Kölün takı küşerür
Günümüz Türkçesi
İdil suyu aka durur
Kaya dibi(ni) kaka durur
Balık çoktur, baka durur
Gölü dahi taşırır
İslamiyet Öncesi Türk edebiyatına ait bir şiirden
alınan bu dizelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi
söylenemez?
A) Divânu Lugâti't-Türk'ten alınmıştır.
B) Hece ölçüsüyle oluşturulmuştur.
C) Kafiye ve redif kullanılmıştır.
D) Nazım biçimi sagudur.
E) Nazım birimi dörtlüktür.
Lise Türkçe
Şiir ve Şiirle İlgili Temel Kavramlar
7 V 11. Dörtlük Etil suvi aka turur Kaya tübi kaka turur Balık telim baka turur Kölün takı küşerür Günümüz Türkçesi İdil suyu aka durur Kaya dibi(ni) kaka durur Balık çoktur, baka durur Gölü dahi taşırır İslamiyet Öncesi Türk edebiyatına ait bir şiirden alınan bu dizelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez? A) Divânu Lugâti't-Türk'ten alınmıştır. B) Hece ölçüsüyle oluşturulmuştur. C) Kafiye ve redif kullanılmıştır. D) Nazım biçimi sagudur. E) Nazım birimi dörtlüktür.
9
13. Aşağıdaki dizelerden hangisi bir "koçaklama"dan
alınmış olabilir?
A) Kalkan paralana zırhlar deline
Kanlı gömlek kaç yiğide don olur
B) Köyden şehre gelse bir köylü kızı
Inci yakut ister mercan beğenmez
C) Mecnun oldum dağ başında gezerim
Senin için seyyah oldum gezerim
D) Ucurdum,şahini konmaz koluma g
Cümle âlem bakar benim hâlime Q
E) İki bülbül hiç bir dala konar mi
Bülbülün konduğu dallar yanar mi
doal
Doğru
taloma
ili
grellene
sill
Yanlış X
Lise Türkçe
Şiir ve Şiirle İlgili Temel Kavramlar
9 13. Aşağıdaki dizelerden hangisi bir "koçaklama"dan alınmış olabilir? A) Kalkan paralana zırhlar deline Kanlı gömlek kaç yiğide don olur B) Köyden şehre gelse bir köylü kızı Inci yakut ister mercan beğenmez C) Mecnun oldum dağ başında gezerim Senin için seyyah oldum gezerim D) Ucurdum,şahini konmaz koluma g Cümle âlem bakar benim hâlime Q E) İki bülbül hiç bir dala konar mi Bülbülün konduğu dallar yanar mi doal Doğru taloma ili grellene sill Yanlış X
rleri / Test 5
4.
Ruhun mu ateş yoksa o gözler mi alevden
Bilmem bu yanardağ ne biçim korla tutuştu
Pervâne olan kendini hiç gizler mi alevden
Sen istedin, ondan bu gönül zorla tutuştu
(Hüseyin Nihal Atsız)
Bu dörtlükle ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerden
hangisi doğrudur?
A) I. ve III. dizelerde "alevden" sözleri rediftir.
B) II. ve IV. dizelerde yarım kafiye kullanılmıştır.
C) II. ve IV. dizelerde "-la tutuştu" sesleri rediftir.
D) I. ve III. dizelerde "-ler mi alevden" sesleri rediftir.
E) 1. ve III. dizelerde "alevden" sözleri cinaslı kafiye
oluşturmuştur.
Lise Türkçe
Şiir ve Şiirle İlgili Temel Kavramlar
rleri / Test 5 4. Ruhun mu ateş yoksa o gözler mi alevden Bilmem bu yanardağ ne biçim korla tutuştu Pervâne olan kendini hiç gizler mi alevden Sen istedin, ondan bu gönül zorla tutuştu (Hüseyin Nihal Atsız) Bu dörtlükle ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur? A) I. ve III. dizelerde "alevden" sözleri rediftir. B) II. ve IV. dizelerde yarım kafiye kullanılmıştır. C) II. ve IV. dizelerde "-la tutuştu" sesleri rediftir. D) I. ve III. dizelerde "-ler mi alevden" sesleri rediftir. E) 1. ve III. dizelerde "alevden" sözleri cinaslı kafiye oluşturmuştur.
uyaklar
m türler
liplan
lur.
2. Âşık tarzı halk edebiyatının en uzun nazım şeklidir.
Genellikle 11'li hece ölçüsüyle yazılır. Dörtlüklerle
oluşturulan bu nazım şeklinde dörtlük sayısı konu-
nun uzunluğuna bağlıdır. Son dörtlükte şairin mah-
lası yer alır. Savaş, kahramanlık gibi konuların yanı
sıra doğal afetler, göç, hastalık, aşk gibi konular bu
nazım şeklinde ele alınan başlıca konulardır.
Bu parçada sözü edilen nazım şekli aşağıdakiler-
den hangisidir?
A) Destan
B) Semai
D) Koşma
C) Varsağı
EYGüzelleme
A
5.
Lise Türkçe
Şiir ve Şiirle İlgili Temel Kavramlar
uyaklar m türler liplan lur. 2. Âşık tarzı halk edebiyatının en uzun nazım şeklidir. Genellikle 11'li hece ölçüsüyle yazılır. Dörtlüklerle oluşturulan bu nazım şeklinde dörtlük sayısı konu- nun uzunluğuna bağlıdır. Son dörtlükte şairin mah- lası yer alır. Savaş, kahramanlık gibi konuların yanı sıra doğal afetler, göç, hastalık, aşk gibi konular bu nazım şeklinde ele alınan başlıca konulardır. Bu parçada sözü edilen nazım şekli aşağıdakiler- den hangisidir? A) Destan B) Semai D) Koşma C) Varsağı EYGüzelleme A 5.
üzere
lokun-
sahip
ğıdaki
ir?
ns
6.ll
5
Uzak, çok uzağız şimdi ışıktan,
Çocuk sesinden, gül ve sarmaşıktan,
Dönmeyen gemiler olduk açıktan,
@
Adımızı soran, arayan var mı?
Bu dörtlüğün teması aşağıdakilerden han-
gisidir?
A) Ölüm
D) Barış
B) Sitem
C) Sevgi
E) Hasret
Lise Türkçe
Şiir ve Şiirle İlgili Temel Kavramlar
üzere lokun- sahip ğıdaki ir? ns 6.ll 5 Uzak, çok uzağız şimdi ışıktan, Çocuk sesinden, gül ve sarmaşıktan, Dönmeyen gemiler olduk açıktan, @ Adımızı soran, arayan var mı? Bu dörtlüğün teması aşağıdakilerden han- gisidir? A) Ölüm D) Barış B) Sitem C) Sevgi E) Hasret
onar güller
-ülbüller
makta
almakta
bi yüksek
bir köpek
r solelde
ur tâ belde
emidir bu
emidir bu
Ⓡ.illl
Deryadan dökülen sehere döndüm
Vakitsiz açılan güllere döndüm
Bu dizelerdeki uyak türü aşağıdakilerden
hangisidir?
A) Cinasli uyak
B) Zengin uyak
C) Tam uyak
D) Yarım uyak
E) Tunç uyak
C
SINAV
611
Aşağ
oluş
B) Z
D) S
E)
Lise Türkçe
Şiir ve Şiirle İlgili Temel Kavramlar
onar güller -ülbüller makta almakta bi yüksek bir köpek r solelde ur tâ belde emidir bu emidir bu Ⓡ.illl Deryadan dökülen sehere döndüm Vakitsiz açılan güllere döndüm Bu dizelerdeki uyak türü aşağıdakilerden hangisidir? A) Cinasli uyak B) Zengin uyak C) Tam uyak D) Yarım uyak E) Tunç uyak C SINAV 611 Aşağ oluş B) Z D) S E)
hangi-
E) V.
zik eşli-
ti ürün-
ü koş-
e eser
larak
nlışı
bilgi
A) I.
B) II.
A) Şathiye
5. Sürmeler çekmiş gözüne
Kirpiğin dökmüş yüzüne
Korkarım rakip sözüne
Inana da uya Fatma
Bu dizelerin nazım şekli aşağıdakilerden hangisi ol
bilir?
D) Varsağı
C) III.
bre
B) Semai
D) IV.
hey
S'U
E) Koşma
C) Tün
IG
Beh
Vakti
Hara
Bell
Bu
alu
A
Lise Türkçe
Şiir ve Şiirle İlgili Temel Kavramlar
hangi- E) V. zik eşli- ti ürün- ü koş- e eser larak nlışı bilgi A) I. B) II. A) Şathiye 5. Sürmeler çekmiş gözüne Kirpiğin dökmüş yüzüne Korkarım rakip sözüne Inana da uya Fatma Bu dizelerin nazım şekli aşağıdakilerden hangisi ol bilir? D) Varsağı C) III. bre B) Semai D) IV. hey S'U E) Koşma C) Tün IG Beh Vakti Hara Bell Bu alu A
Ben en hakîr bir insanı
Bende esîr yaratmayan bir Tanrıya iman var; baş les tuniz
Paçavralar altındaki yoksul beni yaralar;
Mazlumların intikamı olmak için doğmuşum.
Volkan söner, lâkin benim alevlerim eksilmez;
Bora geçer, lâkin benim köpüklerim kesilmez.
Bırak beni haykırayım, susarsam sen mâtem et;
Unutma ki şairleri haykırmayan bir millet,
Sevenleri toprak olmuş öksüz çocuk gibidir;
Zaman ona kan damlayan dişlerini gösterir,
Bu zavallı sürü için ne merhamet, ne hukuk;
Yalnız bir sert bakışlı göz, yalnız ağır bir yumruk!..
Mehmet Emin Yurdakul
a. İlk üçlüğe göre şair, nasıl bir Tanrı'ya inanıyor?
b. Şair ne gibi erdemlere sahiptir?
c. Şairin mazlumlara karşı beslediği duyguları belirtiniz.
Şair mazlumlar için neler yapmak istiyor?
d. Mehmet Emin Yurdakul'a göre şair ile millet arasında
nasıl hir ilgi vardır? Belirtiniz.
Lise Türkçe
Şiir ve Şiirle İlgili Temel Kavramlar
Ben en hakîr bir insanı Bende esîr yaratmayan bir Tanrıya iman var; baş les tuniz Paçavralar altındaki yoksul beni yaralar; Mazlumların intikamı olmak için doğmuşum. Volkan söner, lâkin benim alevlerim eksilmez; Bora geçer, lâkin benim köpüklerim kesilmez. Bırak beni haykırayım, susarsam sen mâtem et; Unutma ki şairleri haykırmayan bir millet, Sevenleri toprak olmuş öksüz çocuk gibidir; Zaman ona kan damlayan dişlerini gösterir, Bu zavallı sürü için ne merhamet, ne hukuk; Yalnız bir sert bakışlı göz, yalnız ağır bir yumruk!.. Mehmet Emin Yurdakul a. İlk üçlüğe göre şair, nasıl bir Tanrı'ya inanıyor? b. Şair ne gibi erdemlere sahiptir? c. Şairin mazlumlara karşı beslediği duyguları belirtiniz. Şair mazlumlar için neler yapmak istiyor? d. Mehmet Emin Yurdakul'a göre şair ile millet arasında nasıl hir ilgi vardır? Belirtiniz.
9.
Herhangi bir halk şairinden doğrudan etkilenmese
de halk şiirini çok iyi bildiği, halkın gönlünden de
dilinden de çok iyi anladığı bilinen bir şair
"ciğerparesi, el vermek, kan oturmak" gibi yaygın halk
deyişlerini şiirinde kullanıyorsa bu şairin aşağıdaki
beyitlerden hangisini yazdığı düşünülemez?
A) Söz açma hizr ile âb-ı bekâdan
Efendim sevdiğim ben bildiğim ben
B) Dahi küçücüksün yalnız yatma üşürsün...
Serd oldu havâ çıkma koyundan kuzucağım
P
C) Sana kimisi cânım kimi cânânım deyü söyler
Nesin sen doğru söyle can misin cânan misin kâfir
in kafir
D) Dânesin tiz dükedir murg-ı harîs ehl-i fenâ
Telef-i nakd-i hayât etmede imsâk edemez
E) Eiraz-1 Üsküdârın bu'dı vardır gerçi kim ammâ
Yine inkâr olunmaz Hak bu kim anun da seyrâni
Hesk
topidsb3 rovid
zouideba
Lise Türkçe
Şiir ve Şiirle İlgili Temel Kavramlar
9. Herhangi bir halk şairinden doğrudan etkilenmese de halk şiirini çok iyi bildiği, halkın gönlünden de dilinden de çok iyi anladığı bilinen bir şair "ciğerparesi, el vermek, kan oturmak" gibi yaygın halk deyişlerini şiirinde kullanıyorsa bu şairin aşağıdaki beyitlerden hangisini yazdığı düşünülemez? A) Söz açma hizr ile âb-ı bekâdan Efendim sevdiğim ben bildiğim ben B) Dahi küçücüksün yalnız yatma üşürsün... Serd oldu havâ çıkma koyundan kuzucağım P C) Sana kimisi cânım kimi cânânım deyü söyler Nesin sen doğru söyle can misin cânan misin kâfir in kafir D) Dânesin tiz dükedir murg-ı harîs ehl-i fenâ Telef-i nakd-i hayât etmede imsâk edemez E) Eiraz-1 Üsküdârın bu'dı vardır gerçi kim ammâ Yine inkâr olunmaz Hak bu kim anun da seyrâni Hesk topidsb3 rovid zouideba
a
Doktrin Yayınları
Insanın incelenecek bir nesne gibi görüldüğü bu
yararlanır. Toplumun labo-
akımda kişilere ve olaylara bir bilim adamı nesnelliğiyle
yaklaşılır. Natüralizme göre aynı nedenler aynı sonuçları
doğurur, kişinin davranışlarını iradesi değil soya çekim ve
sosyal çevre belirler. Toplum için sanat anlayışının hâkim
olduğu bu akım çevresinde yazılan eserlerde toplumdan
dışlanan kişilere yer verilir. Kahramanlar ait olduğu çevre-
nin diliyle konuşturulur, sokak dili edebiyata girer. Fransız
edebiyatından Émile Zola (Emil Zola), Alphonse Daudet
(Alfons Dode), Guy de Maupassant (Giy dö Mopasan) na-
türalizmin dünya edebiyatındaki önde gelen temsilcilerin-
dendir. Türk edebiyatında Beşir Fuat, Nabizade Nazım ve
Hüseyin Rahmi Gürpınar'da bu akımın etkileri görülür.
Bu açıklamaya göre aşağıdaki metinlerden hangisi
natüralizm akımının özelliklerini en iyi yansıtır?
A Bu sizin için önemli değil, on dokuz yıl zindanda kal-
mış. Beş yıl hırsızlıktan, on dört yıl dört kez kaçmayı
denediği için. Bu şahıs çok tehlikelidir. İşte hepsi bu.
Herkes beni kapı dışarı etti. Siz beni kabul ediyor
musunuz? Burası han mı? Bana yiyecek bir şeyler
veya yatacak bir yer verir misiniz? Ahırınız var mı?
BHiç şüphe etmem, madam, kocanızdır mutlaka,
Bu mucizeyi yapan Hektor'dur ruhunuzda.
İster ki, varlığıyla Troya tekrar doğrulsun,
Size saklattığı bu uğurlu çocuğunun.
C Kapıya gitti, açıp dışarıyı dinledi. Ama yapacağı şey
bu değildi. Birden duvar kâğıdının delik olduğu köşeye
atıldı, elini delikten sokup yokladı, kâğıdı gözden
geçirdi. Hayır, bu da değildi yapacağı. Sobaya gitti,
kapağını açıp külleri karıştırmaya başladı.
D) galiba kötü yola sapmış, yoksul ailelere göre suçla-
in en büyüğünü işlemiş, yani birkaç para yemişti.
Zenginler için eğlence peşinde koşan adam yalnızca
budalalık etmektedir. Yoksullardaysa ana babayı ser-
mayeden yemek zorunda bırakan bir oğul kötü kişidir,
serseridir, haylazdır! Bu ayırt edişte iş aynı olmakla
birlikte, yerindedir. Çünkü davranışların önemini ancak
sonuçları belirtir.
E) Şakaklarıma kar mi yağdı ne var?
Benim mi Allahım bu çizgili yüz?
Ya gözler altındaki mor halkalar?
Neden böyle düşman görünürsünüz,
Yıllar yılı dost bildi
VEKTİR
Lise Türkçe
Şiir ve Şiirle İlgili Temel Kavramlar
a Doktrin Yayınları Insanın incelenecek bir nesne gibi görüldüğü bu yararlanır. Toplumun labo- akımda kişilere ve olaylara bir bilim adamı nesnelliğiyle yaklaşılır. Natüralizme göre aynı nedenler aynı sonuçları doğurur, kişinin davranışlarını iradesi değil soya çekim ve sosyal çevre belirler. Toplum için sanat anlayışının hâkim olduğu bu akım çevresinde yazılan eserlerde toplumdan dışlanan kişilere yer verilir. Kahramanlar ait olduğu çevre- nin diliyle konuşturulur, sokak dili edebiyata girer. Fransız edebiyatından Émile Zola (Emil Zola), Alphonse Daudet (Alfons Dode), Guy de Maupassant (Giy dö Mopasan) na- türalizmin dünya edebiyatındaki önde gelen temsilcilerin- dendir. Türk edebiyatında Beşir Fuat, Nabizade Nazım ve Hüseyin Rahmi Gürpınar'da bu akımın etkileri görülür. Bu açıklamaya göre aşağıdaki metinlerden hangisi natüralizm akımının özelliklerini en iyi yansıtır? A Bu sizin için önemli değil, on dokuz yıl zindanda kal- mış. Beş yıl hırsızlıktan, on dört yıl dört kez kaçmayı denediği için. Bu şahıs çok tehlikelidir. İşte hepsi bu. Herkes beni kapı dışarı etti. Siz beni kabul ediyor musunuz? Burası han mı? Bana yiyecek bir şeyler veya yatacak bir yer verir misiniz? Ahırınız var mı? BHiç şüphe etmem, madam, kocanızdır mutlaka, Bu mucizeyi yapan Hektor'dur ruhunuzda. İster ki, varlığıyla Troya tekrar doğrulsun, Size saklattığı bu uğurlu çocuğunun. C Kapıya gitti, açıp dışarıyı dinledi. Ama yapacağı şey bu değildi. Birden duvar kâğıdının delik olduğu köşeye atıldı, elini delikten sokup yokladı, kâğıdı gözden geçirdi. Hayır, bu da değildi yapacağı. Sobaya gitti, kapağını açıp külleri karıştırmaya başladı. D) galiba kötü yola sapmış, yoksul ailelere göre suçla- in en büyüğünü işlemiş, yani birkaç para yemişti. Zenginler için eğlence peşinde koşan adam yalnızca budalalık etmektedir. Yoksullardaysa ana babayı ser- mayeden yemek zorunda bırakan bir oğul kötü kişidir, serseridir, haylazdır! Bu ayırt edişte iş aynı olmakla birlikte, yerindedir. Çünkü davranışların önemini ancak sonuçları belirtir. E) Şakaklarıma kar mi yağdı ne var? Benim mi Allahım bu çizgili yüz? Ya gözler altındaki mor halkalar? Neden böyle düşman görünürsünüz, Yıllar yılı dost bildi VEKTİR
3.
I.
Serapa hüsn ü ansin dil-sitansın nâz-perversin
Civân-ı mihribânsın şuhsun nâzende dilbersin
Nazîrin yok cihanda hüsn ile mihr-i münevversin
Bahâ olmaz sana cânâ aceb pâkîze gevhersin
II.
Zalim aşk elinden içmişim ağı
Senin için dolanırım bu dağı
Alam beliğine altın saç bağı
Tak saçına, ince bele as gelin
Yukarıda numaralanmış dizelerde
1. Nazım şekli
II. Tema
III Dil ve üslup
IV. Nazım birimi
N. Kafiye çeşidi
özelliklerinden hangileri ortak değildir?
A) Yalnız I
III ve IV
B) I ve III
E) IV ve V
C) II ve III
Lise Türkçe
Şiir ve Şiirle İlgili Temel Kavramlar
3. I. Serapa hüsn ü ansin dil-sitansın nâz-perversin Civân-ı mihribânsın şuhsun nâzende dilbersin Nazîrin yok cihanda hüsn ile mihr-i münevversin Bahâ olmaz sana cânâ aceb pâkîze gevhersin II. Zalim aşk elinden içmişim ağı Senin için dolanırım bu dağı Alam beliğine altın saç bağı Tak saçına, ince bele as gelin Yukarıda numaralanmış dizelerde 1. Nazım şekli II. Tema III Dil ve üslup IV. Nazım birimi N. Kafiye çeşidi özelliklerinden hangileri ortak değildir? A) Yalnız I III ve IV B) I ve III E) IV ve V C) II ve III